Moskova’da Libya görüşmesi: Ateşkes için taslak metin hazır, Hafter imza için süre istedi

Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu ve Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’ın Rus mevkidaşları ile Moskova’da gerçekleştirdikleri Libya konulu toplantıdan ateşkesin yazılı metin haline getirilmesi kararı çıktı. Moskova’da bulunan Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) Başbakanı Fayiz es-Serrac metni imzalarken, Libya Ulusal Ordusu lideri Halife Hafter yarın (14 Ocak) sabaha kadar süre istedi

Moskova’da Libya görüşmesi: Ateşkes için taslak metin hazır, Hafter imza için süre istedi

Libya’da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Tayyip Erdoğan’ın çağrısıyla yürürlüğe giren ateşkes bugün (13 Ocak) ikinci gününe girdi.

Ülkede sağlanan ateşkesi kalıcı hale getirmek için Rusya’nın başkenti Moskova’da Türk ve Rus heyetleri ile iç savaşın tarafları arasında görüşmeler gerçekleştirildi.

Türk heyetinde Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar ve MİT Başkanı Hakan Fidan bulunurken, Rus heyetinde Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Savunma Bakanı Sergey Şoygu ve Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Bogdanov yer aldı.

İç savaşın tarafları Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti (UMH) Başbakanı Fayiz es-Serrac ile Libya Ulusal Ordusu lideri Halife Hafter de Moskova’daydı.

2015 tarihli siyasi anlaşma kapsamında danışma heyeti olarak kurulan Devlet Yüksek Konseyi’nin Başkanı Halid el-Mi��ri, Libya’da yayın yapan El-Ahrar kanalına yaptığı açıklamada, ateşkes anlaşmasının imzalanmasının siyasi sürecin yeniden başlamasının önünü açacağını söyledi.

El-Mişri, Es-Serrac ile birlikte Moskova’ya giden heyette yer aldığını da ifade etti. Hafter’in heyetinde de şu anda Tobruk’ta bulunan ve uluslararası alanda tanınan Temsilciler Meclisi’nin başkanı Akile Salih İsa yer alıyor.

Es-Serrac ve Hafter en son Kasım 2018’de İtalya’da düzenlenen Libya konferansında bir araya gelmişti.

Ateşkes anlaşmasının taslak metni sızdı iddiası

Libyalı taraflar arasında yapılacak ateşkes anlaşmasının taslak metninin sızdığı öne sürüldü.

Duvar’ın aktardığı habere göre, Dubai merkezli El-Arabiya kanalının Arapça sitesinde yayımlanan taslak metinde, “Libya’ya Türk askeri gönderilmesine son verilmesi” maddesi dikkat çekiyor.

El-Arabiya’nın yayımladığı metindeki maddeler şöyle:

  • Türkiye’nin Libya’ya asker göndermeyi durdurması,
  • Ateşkesin uluslararası ve tarafsız bir kurum olarak Birleşmiş Milletler’in gözetiminde sürdürülmesi,
  • Her iki tarafın da silahlı güçlerinin koşulsuz olarak kışlalarına geri dönmesi,
  • Sadece siyasi bir çözüm aranması,
  • Bazı silahlı milislerin silah bırakması,
  • Görev ve yetkilerin Trablus merkezli Ulusal Mutabakat Hükümeti ve Tobruk merkezli Temsilciler Meclisi arasında paylaşılması,
  • İç savaşın tarafları olan Fayiz es-Serrac ile Halife Hafter’in bağlayıcı bir anlaşma imzalaması ve bu anlaşmadan geri adım atmaması,
  • Hafter’e bağlı Libya Ulusal Ordusu’na terörle mücadele başta olmak üzere belirli görevler verilmesi, bu görevlerin Es-Serrac’la işbirliği içinde icra edilmesi,
  • Libya’nın petrol ve doğalgaz kuyularının güvence altına alınması görevinin Ulusal Ordu’ya verilmesi, açık deniz ve kara çıkışlarının uluslararası denetim altına girmesi.

Erdoğan ve Conte’den Libya açıklaması

Göreve gelmesinin ardından ilk çalışma ziyareti kapsamında Ankara’ya gelen İtalya Başbakanı Giuseppe Conte, Tayyip Erdoğan’la görüştü.

Saray’da 1,5 saat süren basına kapalı baş başa ve heyetler arası görüşmenin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan Erdoğan “Öyle zannediyorum akşam saatlerinde nihayete erecek, olumlu istikamette devam ettiği bilgisini aldım” dedi ve sözlerinin devamında “Temennim odur ki noktayı orada koymak suretiyle barışın Libya’da hakim olmasına yardımcı olur” ifadelerini kullandı.

Libya’da ateşkesin önemli bir fırsat penceresi açacağını, barışçıl sürece girileceğini umut ettiğini belirten Conte de “Berlin Süreci sayesinde Libya’da gerginlik yerini bir siyasal sürece bırakacaktır” dedi.

Hafter imza için yarına kadar süre istedi

Moskova’da gerçekleşen Libya görüşmelerinden, Putin ve Erdoğan’ın yaptığı ateşkes çağrısını yazılı metin haline getirme kararı çıktı.

Görüşmelerin sonunda Çavuşoğlu ile ortak basın toplantısı düzenleyen Lavrov “Ateşkes ile ilgili sorunların somutlaştırılmasını mümkün kılacak bir belge” üzerinde çalışıldığını ve tarafların oluşturulan taslak metne olumlu baktıklarını söyledi.

Es-Serrac ve El-Mişri’nin belgeyi imzaladığını belirten Lavrov, “Libya Ulusal Ordusu Komutanı Mareşal Hafter ile Tobruk’taki Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih belgeye olumlu baktı ve imzalama konusuna netlik kazandırmak için yarın sabaha kadar biraz ek süre istedi. Kararın olumlu olmasını umuyorum” ifadelerini kullandı.

Halid el-Mişri, UMH için danışmanlık görevi gören, Nisan 2018’de oluşturulan Yüksek Devlet Konseyi’nin lideri.

Rus mevkidaşının ardından konuşan Çavuşoğlu ise önkoşulsuz ve süresiz ateşkesin öngörüldüğü metin üzerinde çalışırken “Hafter tarafından gelen değişiklik önerilerinin de uzlaşı anlayışıyla dikkate alındığını” belirterek şunları kaydetti:

Rus ortaklarımızla birlikte gün boyu çalıştık. (Libya için) Muhtemel bir ateşkesin modalitelerini içeren taslak bir metin ortaya çıkardık. Es-Serrac ve El-Mişri, bu metni imzalayarak bize, Türkiye tarafına teslim ettiler. Yine Lavrov’un söylediği gibi Hafter tarafıysa, yarın sabaha kadar süre istedi. Yarın sabah Hafter tarafı da bu metni imzalarsa daha önce girişimimiz sonucunda, iki başkanın çağrısı sonucunda sözlü olarak ateşkese uyacaklarını ilan eden Es-Serrac ve Hafter tarafları, yazılı şekilde taahhütlerini yerine getireceklerdir. Ateşkesin devamı ve siyasi sürecin hızlanması, neticeye ulaşılması için biz Rusya’yla birlikte çal��şmaya devam edeceğiz.

Taslak metinden: “5+5 formatında askeri komisyon kurulacak”

Rus haber ajansı Sputnik’in ulaştığı taslak metne göre Libyalı taraflar, birbirlerine yönelik saldırganlıklara son verme ve tüm alanlarda askeri gerilimi azaltma konusunda mutabakat sağladı.

Bu kapsamda taraflar, Libya’daki krizin çözülmesi için çalışma grupları kuracak.

Metinde, “Libyalı taraflar arasında müzakereler yoluyla siyasi çözüm bulunmasını, insani sorunların çözülmesini ve ülkenin ekonomik olarak yeniden canlanmasını sağlayacak koşulların oluşturulması için çalışma grubu kurulması kararlaştırıldı. Çalışma grubunun ilk toplantısı, ocak ayı içinde yapılabilir” denildi.

Taslak metnin bir diğer maddesine göre taraflar, 5+5 formatında bir askeri komisyon kurulmasına karar verdi.

Birleşmiş Milletler Libya Misyonu’nun önlemleri kapsamında öngörülen şekilde 5+5 formatında kurulacak askeri komisyon, çatışmanın tarafları arasındaki kesişme hattının belirlenmesinden, ateşkesin izlenmesinden ve ateşkesin sürdürülebilirliğinin sağlanmasından sorumlu olacak.

Sendika.Org