Filler ve Çimenler (Mustafa Sönmez)

Medya ve Finans Sektöründe Doğan/Anti-Doğan Savaşı Yazar: Mustafa Sönmez / İletişim yayınları

2001 krizinin ardından medyada yaşanan saflaşma sürüyor. Finans sektörüyle içiçe gelişen medya sektörüne egemen olan gruplar arasında yaşanan saflaşma, kabuk değişimi olarak adlandırılsa da aslında, daha kapsamlı ve derin bir çatışmanın izlerini taşıyor. İktisatçı Mustafa Sönmez medya sektöründe yaşanan çatışmayı aktörleriyle, belgeleriyle ve nasıl işlevlendiklerine ilişkin yorumlarla okuyucunun önüne seriyor: Son yıllarda birçok sermaye grubunun, özellikle kolay birikim sağlayan finans sektörüne yatırım yapanların hemen kendilerine bir medya şirketi kurup bir gazete, bir TV edinmek istemeleri, “medya ile silahlanmak” refleksinden başka birşey değildi. Finansta 2001’de yaşanan yaprak dökümü, medya mevzilerinin düşmesi ile paralel yaşandı. Bu mevzileri kaybetmek istemeyenlerin direnirken medya silahına sarılmaları, cephanelerini birleştirip ittifaklarını medyadan başlatmaları da boşuna değil. Bu nedenle kitapta, filler savaşında medya ile finansta olanlar içiçe süreçler olarak analiz ediliyor. Hikayenin baş kahramanı Aydın Doğan. O, hem cephelerden birinin önemli bir aktörü. Hem de sözcüsü, taşıyıcısı. Bu nedenle iktidar meydan muharebelerinin yapıldığı yer medya olunca cephe komutanlarından biri de o oluyor. Çatıştığı kesimler de kah medya patronu, kah başkaları… Kitapta Doğan’ın (ya da Doğan grubunun), Halis Toprak ile, Dinç Bilgin ile, M. Emin Karamehmet ile, Cem Uzan ile ve nihayet İlhan Selçuk ile çatışmaları ve çatışmanın arka planları okunabilir. Filler tabii ki, birer okuyucu, tüketici olan ve daha önemlisi çalışan ya da iş bekleyen “çimenler”in üzerinde tepişiyorlar. Onlar kaynakları hortumladıkça, birbirinin pazarına göz diktikçe, birikim çarkları anarşik işleyişle tekledikçe, ceremesini, işsiz kalarak, ücreti düşürülerek, birbirine düşman edilip insanlıktan çıkarılarak, çimenler çekiyor. Filler tepiştikçe çimenler eziliyor. Bu haksızlığa karşı çimenlerin birşey yapması lazım. Ama ne, nasıl? Yazar hakkında: 1955’te Van’da doğdu. 1978’de ODTÜ İdari Bilimler Fakültesi’nden mezun oldu. Çeşitli sendikalarda uzman olarak çalıştı. 1980 yılında Demokrat gazetesinde başlayan gazetecilik yaşamını, editör-yazar olarak Nokta, Anka Ajansı, Söz, Ekonomik Panorama, Para, Skylife ve Ekonomik Forum’da sürdürdü. Birçok dergide yeralmış makalelerinin yanısıra Türkiye ekonomisi üzerine yayımlanmış kitapları bulunmaktadır. 1990 sonrasında yayımlanan kitaplar şunlardır: Kırk Haramiler-Türkiye’de Holdingler (Gözlem Yayıncılık, 1987; Arkadaş Yayınevi, 1990), Doğu Anadolu’nun Hikayesi: Ekonomik ve Sosyal Tarih (Arkadaş Yayınevi, 1990), Türkiye’de Gelir Eşitsizliği (İletişim Yayınları, 1991), Türkiye’nin Sosyal ve Ekonomik Atlası (İTO Yayını, 1991), 100 Soruda Dışa Açılan Türkiye Kapitalizmi (Gerçek Yayınları, 1992), Grafiklerle İstanbul: Sosyal ve Ekonomik Atlas (İstanbul Belediyesi Yayını, 1994), İstanbul’un İki Yüzü (Arkadaş Yayınları, 1996), Bölgesel Eşitsizlik (Alan Yayıncılık, 1998), 75 Yılda Para’nın Serüveni (Tarih Vakfı Yayınları, 1998), Gelir Uçurumu (OM Yayınları, 2001), 100 Göstergede Kriz ve Yoksullaşma (İletişim Yayınları, 2002).