Hong Kong’da iade yasasına karşı eylem: Protestoculardan yasama konseyini basma girişimi

Hong Kong'da zanlıların yargılanmak üzere Çin'e iadesine ilişkin yasa tasarısının yasama konseyine gelmesiyle on binler sokaklara döktü. Polis yolları işgal edip hükümet binalarını kuşatan protestoculara gaz ve plastik mermiyle saldırdı. Tasarının görüşülmesi ise ertelendi

Hong Kong’da iade yasasına karşı eylem: Protestoculardan yasama konseyini basma girişimi

Çin Halk Cumhuriyeti’ne bağlı özel yönetim bölgesi Hong Kong’da “sınırdışı ve iade” yasası çıkarılmasına yönelik bir süredir devam etmekte olan protestolar, polisle çatışmaya dönüştü.

Zanlıların yargılanmak üzere Çin’e iadesine ilişkin yasa tasarısının pazar günü 1 milyonu aşkın kişi tarafından barışçıl şekilde protesto edilmesine rağmen dün (13 Haziran) yasama konseyinin önüne gelmesi karşısında on binler sokaklara döküldü.

Çoğunluğu gençlerden oluşan protestocular Hong Kong’un merkezindeki yolları işgal etti ve hükümet binalarını kuşattı. Hükümet binalarına girişi engellemeye çalışan protestoculara biber gazı ve plastik mermiyle saldıran polis, dağılmamaları halinde güç kullanacağı uyarısında bulundu.

Hong Kong İdari Genel Sekreteri Matthew Cheung de protestoculara derhal işgalleri sona erdirip dağılma çağrısı yaparken protestocular yasa tasarısı geri çekilene dek eylemlerini sürdüreceklerini belirtti. Hong Kong Ulusal Cephesi isimli siyasi parti, tasarı geri çekilmezse, yasama konseyini basıp süresiz grev yapacaklarını duyurdu.

Ardından protestocuların yasama konseyini (LegCo) basma girişiminde bulunmasıyla polisle çatışmalar çıktı. Polis saldırısında en az 22 gösterici yaralandı.

Protesto gösterilerinde şiddetin dozunun artması üzerine Pekin yanlılarının çoğunlukta olduğu LegCo, yasa tasarısının ikinci okumasını ertelediğini duyurdu. LegCo, ikinci oturumun açıklanmayan ileri bir tarihe bırakıldığı açıklandı.

Yasa değişikliği ne diyor?

Tasarıda Çin, Tayvan ve Macau’daki yetkililerin cinayet ve tecavüz gibi suçlarla yargılanan şüpheliler için iade başvurusu yapmasına izin verilmesi, son kararı ise her davayı özel olarak inceleyecek mahkemelerin vermesi öngörülüyor. Siyasi ya da dini suçlardan yargılanan kişilerinse iade edilmeyeceği belirtiliyor.

Hükümet sadece hapis cezası en az 7 yıl olan mahkumların iade edilmesi gibi bazı tavizlerle kamuoyundaki tepkileri azaltmaya çalışsa da, insanların Çin’in yargı sistemi altında keyfi gözaltılar, adil olmayan yargılama süreçleri ve işkenceye maruz kalacağından endişe edenler var.

Gösterilere kimler katılıyor?

Çin’e sınırdışı ve iade yasa tasarısına karşı çıkanlar arasında eğitim kurumları, hukukçular ve iş çevreleri de var.

100’den fazla şirket çalışanlarının protestolara katılabilmesi için iş durdurma kararı alırken 4 binden fazla öğretmen de greve gideceklerini açıkladı. Güçlü iş dernekleri de yasa tasarısının Hong Kong’un rekabet gücünü düşüreceğini savunuyor.

Ancak Pazar günü yönetimin Birleşik Krallık’tan Çin Halk Cumhuriyeti’ne geçtiği 1997’den sonraki en büyük protestonun düzenlenmesine rağmen, Pekin ile Hong Kong Başyöneticisi Carrie Lam tasarının yasalaşmasından geri adım atılmayacağı mesajını vermişti.

Sendika.Org, BBC Türkçe, Sputnik Türkiye