Elektrikte sayaç soygunu sürüyor

Elektrik dağıtım kuruluşlarının özelleştirilmesi ile birlikte sayaç soygunu büyüyor.  Şirketler  mekanik sayaçları kaldırıp “akıllı sayaç” olarak sunulan elektronik sayaçları devreye sokarak elektrik alanının bir bütün olarak piyasalaştırılmasının alt yapısını hazırlıyor. Sayaç dönüşümü soyguna dönüşüyor. Bedel halka ödettiriliyor.

EPDK ve Enerji Bakanı’nın geçtiğimiz aylarda yaptıkları “değişen sayaç bedelleri şirketler tarafından ödenecek” açıklamaları  TEDAŞ Genel Müdürü tarafından yalanlandı. Yasal düzenlemeleri yok sayan Genel Müdür’ün açıklamasına göre dağıtım şirketlerinin abonelerin izni dahi olmadan değiştirdikleri sayaçların bedeli  “tarifeye” yansıtılarak halka ödetilecek.

“Dünyada hiçbir şey bedava değil”

Uzunca bir süredir devam eden elektrik sayaçlarının değişimi ve değişim bedelini kimin ödeyeceği üzerine tartışmalara son noktayı “Dünyada hiçbir şey bedava değil” diyen TEDAŞ Genel Müdürü Haşim Keklik koydu. Milliyet Gazetesi’nin bugünkü haberine göre enerji dağıtım şirketlerinin yöneticileri ile yaptığı gündem değerlendirme toplantısında konuşan Keklik “Sayaç yatırımları da tarifeye yansıtılacak. Dağıtım şirketleri her yıl ne kadar sayaç yatırımı yapacaklarsa bunu açıklayacak, EPDK da bunu onaylayacak. Vatandaş bu sayaç bedellerini 10 yılda ödemiş olacak” dedi. Keklik böylece sayaç bedellerinin halka ödettirileceğini ilan etmiş oldu.

Aynı toplantıda konuşan Akdeniz, Boğaziçi, Uludağ ve Çamlıbel elektrik dağıtım bölgelerinin ortağı Limak Yönetim Kurulu Başkanı Nihat Özdemir ise sayaç bedelinin doğrudan faturada görünmeden elektrik bedellerine yansıtılacağını belirtti. Özdemir “30 Mart itibarıyla sayacınızı değiştirsek bile faturanızda herhangi bir bedel görmeyeceksiniz. 10 yıllık sayaçları değiştirme yükümlülüğümüz var.” diyerek sayaç bedellerini “belli etmeden” halktan toplayacaklarını açıklamış oldu.

EMO: Keklik’in açıklaması hukuksuzdur

Keklik’in yaptığı açıklama konusunda görüş aldığımız EMO Genel Merkez Yöneticisi  Neriman Usta TEDAŞ Genel Müdürü’nün açıklamasının tamamen hukuksuz olduğunu ifade etti. 30 Mart 2013 tarihinde yayımlanan yeni Elektrik Piyasası Kanunu’nun  sayaçların mülkiyetinin dağıtım şirketine devredilmesini ve sayaç değişimi ile bakımından para alınamayacağını belirlediğini söyleyen Usta,  Keklik’in “tarifeye yansıtılacak” açıklamasının yasal olarak mümkün olmadığını belirtti.

Elektrik bedeli asgari ücretin %11’i

Tarife sistemi hali hazırda özel olarak elektrikte elektrik fiyatlarının en yüksek olduğu zamanların elektrik tüketiminin en yüksek olduğu zamana denk getirildiği karmaşık yapısı ile hem enerji alanındaki soygunun temel mekanizmasını oluşturuyor hem de bu soygunun üzerini örtmekte kullanılıyor. EMO verilerine göre son 5.5 yılda AKP konut kullanıcıları için elektriğe yüzde 128 zam yaptı. Bu zamlar sonucunda 4 kişilik bir ailenin asgari tüketimi için öngörülen 230 kilovat saatlik elektrik faturasının, net asgari ücret içindeki payı yüzde 8.67‘den yüzde 10.75‘e yükseldi.

Dağıtım şirketlerinin halkı sayaç değiştirmeye zorlamasının tepkilere yol açması nedeniyle geçtiğimiz yıl AKP sözcüleri açıklama yapmak zorunda kalmıştı. Resmi Gazete‘de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle “Dağıtım sistemine yeni bağlanacak olan müşterinin sayacının temini ve montajı ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından yapılır” hükmü getirilmiş, Enerji Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız ise bunu “sayaç bedellerini şirketler ödeyecek” diyerek halka sunmuştu.

Ancak uygulamanın 2013 yılı sonunda devreye girebileceği anlaşıldı. Ve bu değişiklik dağıtım şirketlerinin sayaç değişimlerini hızlandırması ile sonuçlandı.

Şirketler yasa dinlemiyor

Şirketler, Resmi Gazete‘de 30 Mart 2013 tarihinde yayımlanan yeni Elektrik Piyasası Kanunu ile sayaçların mülkiyetinin dağıtım şirketine devredilmesi ve sayaç değişimi ile bakımından para alınmamasına yönelik düzenlemeyi de yok saydılar. Elektrik Mühendisleri Odası’nın  hukuksuz biçimde sayaç bedeli alındığına ilişkin 11 Nisan 2013 tarihinde Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu‘na (EPDK) yaptığı başvuru sonrası EPDK 10 Mayıs 2013’te EMO’ya yanıt verdi. EPDK tüm elektrik dağıtım şirketlerini 4 Nisan 2013 tarihinde yazı göndererek  mevcut mevzuatı düzenlemeye dair çalışmalarının devam ettiği, söz konusu usul ve esas çalışması sonuçlandırılana kadar tüketicilerin sayaçlarının zorunlu olmadıkça değiştirilmemesi, değiştirilmesi zorunlu olan sayaçlara ilişkin ise yeni sayaçların mülkiyetinin dağıtım şirketlerine ait olması gerektiği ve sayaç değişimi ile ilgili tüketiciden bedel alınmaması gerektiği konusunda uyardığını ifade etmişti.

EMO ise 11 Mayıs’ta yaptığı açıklama ile dağıtım şirketlerinin abonelere yansıttığı bedellerin geri ödenmesine dair çağrı yapmıştı.